087.790.7790

Kiểm toán năng lượng là gì? – Quy trình kiểm toán năng lượng

Bạn đã bao giờ tự hỏi về việc kiểm toán năng lượng là gì và tại sao nó lại quan trọng đến vậy không? Kiểm toán năng lượng không chỉ là một khía cạnh quan trọng đối với các công ty và tổ chức, mà còn đóng vai trò quyết định trong việc xác định hiệu suất và tiết kiệm năng lượng. Bài viết này của Công ty Kế toán Kiểm toán Thuế ACC sẽ giải đáp tất cả những câu hỏi đó và sẽ đưa ra một cái nhìn tổng quan về quy trình kiểm toán năng lượng, mục đích của nó và lợi ích mà nó mang lại.

Kiểm toán năng lượng
Kiểm toán năng lượng

1. Khái Quát Về Kiểm Toán Năng Lượng

1.1. Kiểm Toán Năng Lượng là Gì?

Kiểm toán năng lượng là một quy trình đánh giá chi tiết về việc sử dụng năng lượng trong một tổ chức, doanh nghiệp hoặc cá nhân. Mục tiêu của kiểm toán năng lượng là xác định hiệu suất sử dụng năng lượng hiện tại và đề xuất biện pháp để cải thiện hiệu suất và tiết kiệm năng lượng.

1.2. Các văn bản pháp quy liên quan đến kiểm toán năng lượng

  • Luật số 50/2010/QH12 Luật sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả;
  • Nghị định 21/2011/NĐ-CP quy định chi tiết và biện pháp thi hành luật sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả;
  • Nghị định 73/2011/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính về sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả;
  • Thông tư 09/2012/TT-BCT quy định về lập kế hoạch, báo cáo thực hiện kế hoạch sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả: thực hiện kiểm toán năng lượng;
  • Thông tư 19/2016/TT-BCT quy định định mức tiêu hao năng lượng trong ngành công nghiệp sản xuất bia và nước giải khát;
  • Thông tư 20/2016/TT-BCT quy định định mức tiêu hao năng lượng trong ngành công nghiệp thép;
  • Thông tư 38/2016/TT_BCT quy định định mức tiêu hao năng lượng trong ngành nhựa;
  • Thông tư 25/2020/TT-BCT quy định về việc lập kế hoạch, báo cáo thực hiện kế hoạch sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả; thực hiện kiểm toán năng lượng.

1.3. Những tổ chức, cá nhân nào phải kiểm toán năng lượng?

Theo quy định tại Nghị định 21/2011/NĐ-CP, những đơn vị bắt buộc phải kiểm toán năng lượng là những đơn vị thuộc nhóm cơ sở sử dụng năng lượng trọng điểm. Cụ thể:

  • Cơ sở sản xuất công nghiệp, nông nghiệp, đơn vị vận tải có tiêu thụ năng lượng tổ cộng trong một năm quy đổi ra một nghìn tấn dầu tương đương (1000 TOE) trở lên.
  • Các công trình xây dựng được dùng làm trụ sở, văn phòng làm việc, nhà ở; cơ sở giáo dục, y tế, vui chơi giải trí, thể dục thể thao; khách sạn, siêu thị, nhà hàng, cửa hàng có tiêu thụ năng lượng tổng cộng trong một năm quy đổi ra năm trăm tấn dầu tương đương (500 TOE) trở lên.

Ngoài ra, Nhà nước luôn khuyến khích các cơ sở không thuộc danh mục cơ sở sử dụng năng lượng trọng điểm định kỳ tổ chức kiểm toán năng lượng và báo cáo tình hình sử dụng năng lượng.

2. Mục đích của kiểm toán năng lượng

Mục đích của kiểm toán năng lượng là đảm bảo rằng các hệ thống và quy trình liên quan đến sử dụng năng lượng trong một tổ chức hoặc hệ thống được quản lý và thực hiện hiệu quả nhất có thể. Dưới đây là một số mục đích chính của kiểm toán năng lượng:

Đo lường và Đánh giá Hiệu quả Năng lượng: Kiểm toán năng lượng giúp đo lường và đánh giá cách mà tổ chức sử dụng năng lượng. Bằng cách này, người kiểm toán có thể xác định mức độ hiệu quả của hệ thống năng lượng hiện tại và đề xuất các biện pháp cải thiện.

Xác định Cơ hội Tiết kiệm Năng lượng: Kiểm toán năng lượng giúp xác định những cơ hội tiết kiệm năng lượng thông qua việc phân tích các quá trình và thiết bị sử dụng năng lượng trong tổ chức. Điều này giúp giảm chi phí và tối ưu hóa nguồn lực.

Đảm bảo Tuân thủ Pháp luật và Tiêu chuẩn: Kiểm toán năng lượng cũng nhằm đảm bảo rằng tổ chức tuân thủ các quy định pháp luật và tiêu chuẩn liên quan đến sử dụng năng lượng. Điều này giúp giảm rủi ro pháp lý và đảm bảo uy tín của tổ chức.

Thúc đẩy Ý thức Môi trường: Bằng cách theo dõi và đánh giá tác động của hoạt động năng lượng đến môi trường, kiểm toán năng lượng có thể giúp tăng cường ý thức về bảo vệ môi trường và khuyến khích thực hành bền vững.

Đối thoại và Báo cáo: Kết quả từ kiểm toán năng lượng thường được sử dụng để tạo ra các báo cáo và thông cáo, giúp tăng cường sự minh bạch và thông tin cho cả cộng đồng và các bên liên quan.

Tối ưu hóa Sử Dụng Năng Lượng: Kiểm toán năng lượng giúp xác định cách mà năng lượng được sử dụng trong các quy trình và hoạt động của tổ chức. Bằng cách này, người kiểm toán có thể đề xuất các biện pháp cải tiến để tối ưu hóa việc sử dụng năng lượng, giảm thiểu lãng phí và giảm tác động tiêu cực đối với môi trường.

Đảm Bảo Tuân Thủ Pháp Luật và Tiêu Chuẩn: Kiểm toán năng lượng giúp đảm bảo rằng tổ chức tuân thủ các quy định và tiêu chuẩn liên quan đến sử dụng năng lượng. Điều này bao gồm việc đảm bảo rằng tổ chức tuân thủ các quy định về tiết kiệm năng lượng và giảm phát thải khí nhà kính.

Giảm Chi Phí Năng Lượng: Bằng cách phân tích các quy trình và hệ thống, kiểm toán năng lượng có thể giúp xác định cách giảm chi phí năng lượng. Các biện pháp cải tiến được đề xuất có thể bao gồm việc đầu tư vào công nghệ tiết kiệm năng lượng, cải thiện quá trình sản xuất, hoặc thậm chí là chuyển đổi sang nguồn năng lượng tái tạo.

Đánh Giá Hiệu Suất Năng Lượng: Kiểm toán năng lượng giúp tổ chức đánh giá hiệu suất năng lượng của mình so với các tiêu chuẩn ngành và các mức độ tiêu thụ năng lượng hiệu quả. Điều này cung cấp thông tin cần thiết để thiết lập các mục tiêu cụ thể và theo dõi sự tiến triển theo thời gian.

Bảo vệ Môi Trường: Một mục đích quan trọng của kiểm toán năng lượng là giúp giảm thiểu tác động của hoạt động tổ chức đến môi trường. Bằng cách tối ưu hóa sử dụng năng lượng và giảm phát thải, tổ chức có thể đóng góp vào nỗ lực bảo vệ môi trường và giảm thiểu biến đổi khí hậu.

Phát triển Kế hoạch và Chiến lược Năng lượng: Dựa trên kết quả của kiểm toán, tổ chức có thể phát triển kế hoạch và chiến lược năng lượng dài hạn. Những kế hoạch này có thể bao gồm các biện pháp tiết kiệm năng lượng, sử dụng nguồn năng lượng tái tạo, và đầu tư vào công nghệ hiệu quả năng lượng.

Tăng Cường Hiệu suất Thiết bị và Hệ thống: Kiểm toán năng lượng giúp xác định những thiết bị và hệ thống tiêu thụ năng lượng nhiều nhất. Điều này mở ra cơ hội để nâng cấp và tối ưu hóa chúng, từ đó cải thiện hiệu suất và giảm lãng phí năng lượng.

Đào tạo và Nâng cao Năng lực Nhân sự: Một phần quan trọng của kiểm toán năng lượng là đào tạo nhân sự để họ có thể hiểu và thực hiện các biện pháp tiết kiệm năng lượng. Sự nhận thức và tham gia tích cực của nhân sự có thể góp phần lớn vào thành công của các chiến lược tiết kiệm năng lượng.

Ưu tiên Nguồn Năng lượng Tái tạo: Kiểm toán năng lượng thường xem xét khả năng sử dụng nguồn năng lượng tái tạo như điện mặt trời, gió, hay năng lượng từ sinh học. Chuyển đổi sang các nguồn năng lượng này không chỉ giúp giảm phát thải carbon mà còn tạo ra một nguồn cung ổn định và bền vững.

Đo lường Tiến triển và Đánh giá Hiệu suất: Sau khi triển khai các biện pháp và chiến lược, kiểm toán năng lượng tiếp tục đo lường và đánh giá hiệu suất để đảm bảo rằng mục tiêu tiết kiệm năng lượng đề ra được đạt được và duy trì trong thời gian dài.

3. Quy trình kiểm toán năng lượng

Bước 1: Lập kế hoạch kiểm toán: Bước đầu tiên trong quy trình kiểm toán năng lượng là lập kế hoạch kiểm toán. Kế hoạch kiểm toán cần bao gồm các nội dung sau:

  • Mục tiêu của kiểm toán năng lượng
  • Phạm vi của kiểm toán năng lượng
  • Phương pháp kiểm toán năng lượng
  • Thời gian và ngân sách kiểm toán

Bước 2: Thu thập thông tin: Sau khi lập kế hoạch kiểm toán, bước tiếp theo là thu thập thông tin về tình trạng sử dụng năng lượng của tổ chức hoặc doanh nghiệp. Thông tin này có thể được thu thập từ các nguồn sau:

  • Tài liệu kế toán và tài chính
  • Hệ thống đo lường năng lượng
  • Phỏng vấn nhân viên
  • Quan sát thực tế

Bước 3: Phân tích thông tin: Thông tin thu thập được sẽ được phân tích để xác định các cơ hội tiết kiệm năng lượng. Các kỹ thuật phân tích thường được sử dụng trong kiểm toán năng lượng bao gồm:

  • Phân tích chi phí năng lượng
  • Phân tích hiệu suất năng lượng
  • Phân tích vòng đời năng lượng

Bước 4:  Lập báo cáo kiểm toán: Báo cáo kiểm toán cần trình bày các kết quả của kiểm toán năng lượng, bao gồm các cơ hội tiết kiệm năng lượng được xác định. Báo cáo kiểm toán cũng cần đưa ra các khuyến nghị để thực hiện các cơ hội tiết kiệm năng lượng.

Bước 5: Tiến hành các biện pháp tiết kiệm năng lượng: Bước cuối cùng trong quy trình kiểm toán năng lượng là thực hiện các biện pháp tiết kiệm năng lượng được khuyến nghị trong báo cáo kiểm toán. Các biện pháp tiết kiệm năng lượng có thể bao gồm:

  • Thay thế thiết bị sử dụng năng lượng hiệu quả hơn
  • Cải thiện cách sử dụng năng lượng
  • Tăng cường quản lý năng lượng

Quy trình kiểm toán năng lượng theo chuyên môn kiểm toán đòi hỏi phải có kiến thức và kỹ năng chuyên môn về kiểm toán. Các chuyên gia kiểm toán năng lượng cần có khả năng phân tích dữ liệu, đánh giá rủi ro và đưa ra các khuyến nghị hiệu quả.

4. Chu kỳ kiểm toán năng lượng là bao nhiêu?

Tại khoản 1 Điều 33 Luật Sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả 2010 quy định về trách nhiệm của cơ sở sử dụng năng lượng trọng điểm như sau:

1. Ngoài việc thực hiện các quy định tại Luật này đối với lĩnh vực hoạt động có liên quan, cơ sở sử dụng năng lượng trọng điểm còn có trách nhiệm:

  • Xây dựng và thực hiện kế hoạch hằng năm và năm năm về sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả phù hợp với kế hoạch sản xuất, kinh doanh; báo cáo cơ quan nhà nước có thẩm quyền tại địa phương kết quả thực hiện kế hoạch sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả;
  • Xây dựng chế độ trách nhiệm đối với tập thể, cá nhân liên quan đến việc thực hiện kế hoạch sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả;
  • Chỉ định người quản lý năng lượng theo quy định tại Điều 35 của Luật này;
  • Ba năm một lần thực hiện việc kiểm toán năng lượng bắt buộc ;
  • Áp dụng mô hình quản lý năng lượng theo hướng dẫn của cơ quan nhà nước có thẩm quyền;
  • Thực hiện quy định về sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả trong xây dựng mới, cải tạo, mở rộng cơ sở.

Chu kỳ kiểm toán năng lượng thường được thực hiện theo một quy trình có các bước cụ thể để đảm bảo rằng hệ thống năng lượng đang hoạt động hiệu quả và tuân thủ các quy định và tiêu chuẩn. Dưới đây là một mô tả tổng quan về chu kỳ kiểm toán năng lượng:

  1. Lập Kế Hoạch (Planning):
    • Xác định phạm vi kiểm toán: Xác định các hệ thống và quy trình năng lượng sẽ được kiểm toán.
    • Thu thập dữ liệu: Xác định cách thu thập dữ liệu hiệu quả về tiêu thụ năng lượng.
  2. Thu Thập Dữ Liệu (Data Collection):
    • Đo lường năng lượng: Sử dụng các thiết bị đo lường để ghi lại tiêu thụ năng lượng và hiệu suất của các hệ thống.
    • Thu thập thông tin về quy trình sản xuất và sử dụng năng lượng.
  3. Phân Tích Dữ Liệu (Data Analysis):
    • Đánh giá hiệu suất: Phân tích dữ liệu để xác định hiệu suất của hệ thống và quy trình năng lượng.
    • Xác định các nguồn lợi năng lượng chính và các điểm tiêu thụ lớn.
  4. Đánh Giá Hiệu Suất (Performance Evaluation):
    • So sánh với tiêu chuẩn: Đánh giá hiệu suất so với các tiêu chuẩn và quy định liên quan.
    • Xác định cơ hội cải thiện: Đề xuất các biện pháp để tối ưu hóa hiệu suất năng lượng.
  5. Lập Báo Cáo (Reporting):
    • Tổng kết kết quả: Tổng hợp thông tin và kết quả của kiểm toán.
    • Đề xuất biện pháp cải thiện: Đưa ra các đề xuất để cải thiện hiệu suất và tiết kiệm năng lượng.
  6. Thực Hiện Biện Pháp Cải Thiện (Implementing Improvements):
    • Triển khai các biện pháp: Thực hiện các biện pháp được đề xuất để cải thiện hiệu suất năng lượng.
    • Đảm bảo theo dõi: Thiết lập hệ thống theo dõi để đảm bảo rằng các cải thiện được triển khai và duy trì hiệu quả.

Chu kỳ kiểm toán năng lượng thường cần được lặp lại theo thời gian để đảm bảo rằng hệ thống vẫn duy trì hiệu suất tối ưu và tuân thủ các tiêu chuẩn ngành và quy định.

  1. Đào Tạo và Tư vấn (Training and Consultation):
    • Đào tạo nhân viên: Tổ chức các chương trình đào tạo để nâng cao nhận thức và kỹ năng của nhân viên về quản lý năng lượng.
    • Tư vấn liên tục: Cung cấp tư vấn định kỳ để hỗ trợ việc thực hiện và duy trì các biện pháp cải thiện.
  2. Kiểm Tra và Đánh Giá (Monitoring and Evaluation):
    • Giám sát liên tục: Thiết lập hệ thống giám sát để theo dõi sự tiêu thụ năng lượng và hiệu suất của hệ thống.
    • Đánh giá hiệu suất sau triển khai: Xác định và đánh giá kết quả của các biện pháp cải thiện đã được triển khai.
  3. Điều Chỉnh Chiến Lược (Adjusting Strategy):
    • Điều chỉnh kế hoạch: Dựa trên kết quả giám sát và đánh giá, điều chỉnh kế hoạch kiểm toán và cải thiện năng lượng.
    • Tối ưu hóa chiến lược: Tìm kiếm cơ hội mới để tối ưu hóa chiến lược kiểm toán và nâng cao hiệu suất.
  4. Tuân Thủ và Bảo Duy (Compliance and Maintenance):
  • Kiểm tra tuân thủ: Đảm bảo rằng hệ thống và quy trình duy trì tuân thủ các tiêu chuẩn và quy định năng lượng.
  • Bảo dưỡng định kỳ: Thực hiện bảo dưỡng định kỳ để đảm bảo rằng thiết bị và hệ thống vẫn hoạt động hiệu quả.
  1. Giao Tiếp và Báo Cáo Ngoại Việc (Communication and External Reporting):
  • Giao tiếp nội bộ: Thông báo kết quả kiểm toán và biện pháp cải thiện cho nhân viên và các bên liên quan nội bộ.
  • Báo cáo ngoại việc: Thực hiện báo cáo về hiệu suất năng lượng và các biện pháp cải thiện cho cộng đồng, cổ đông, và các bên liên quan khác.

Chu kỳ kiểm toán năng lượng không chỉ là một quá trình tạm thời mà còn là một chiến lược liên tục để duy trì và cải thiện hiệu suất năng lượng của hệ thống theo thời gian. Việc liên tục theo dõi, đánh giá, và điều chỉnh là chìa khóa để đảm bảo sự hiệu quả và bền vững của các biện pháp tiết kiệm năng lượng.

5. Một số lưu ý khi thực hiện quy trình kiểm toán năng lượng

Một số lưu ý khi thực hiện quy trình kiểm toán năng lượng
Một số lưu ý khi thực hiện quy trình kiểm toán năng lượng
  • Tuân thủ các tiêu chuẩn kiểm toán năng lượng: Có nhiều tiêu chuẩn kiểm toán năng lượng được công nhận trên thế giới, chẳng hạn như tiêu chuẩn ISO 50001. Các chuyên gia kiểm toán năng lượng cần tuân thủ các tiêu chuẩn này để đảm bảo tính chất lượng và tính khách quan của kết quả kiểm toán.
  • Sử dụng các công cụ và kỹ thuật kiểm toán hiệu quả: Có nhiều công cụ và kỹ thuật kiểm toán năng lượng có thể được sử dụng để thu thập và phân tích dữ liệu. Các chuyên gia kiểm toán năng lượng cần lựa chọn các công cụ và kỹ thuật phù hợp với mục tiêu và phạm vi của kiểm toán.
  • Tuân thủ các nguyên tắc đạo đức nghề nghiệp: Các chuyên gia kiểm toán năng lượng cần tuân thủ các nguyên tắc đạo đức nghề nghiệp, chẳng hạn như tính khách quan, tính độc lập và tính bảo mật.

6. Lợi ích khi kiểm toán năng lượng

Kiểm toán năng lượng mang lại nhiều lợi ích quan trọng, bao gồm:

  1. Tối ưu hóa tiêu thụ năng lượng: Kiểm toán năng lượng giúp xác định cách tối ưu hóa sử dụng năng lượng trong tổ chức hoặc hệ thống. Điều này giúp tiết kiệm chi phí và giảm lượng năng lượng tiêu thụ không cần thiết.
  2. Giảm chi phí hoạt động: Bằng cách xác định và loại bỏ lãng phí năng lượng, kiểm toán giúp giảm chi phí vận hành và bảo trì hệ thống. Điều này mang lại lợi ích kinh tế lớn cho tổ chức.
  3. Cải thiện hiệu suất hệ thống: Kiểm toán năng lượng tập trung vào phân tích hiệu suất của các thiết bị và hệ thống. Bằng cách tối ưu hiệu suất, tổ chức có thể cải thiện sự hoạt động của các thiết bị và quy trình, đồng thời giảm tiêu thụ năng lượng không cần thiết.
  4. Bảo vệ môi trường: Tiết kiệm năng lượng thông qua kiểm toán giúp giảm lượng khí thải carbon và tác động tiêu cực đến môi trường. Đây là một phần quan trọng trong việc bảo vệ môi trường và giảm ô nhiễm.
  5. Tuân thủ quy định và chuẩn môi trường: Kiểm toán năng lượng giúp đảm bảo tuân thủ các quy định và tiêu chuẩn về tiết kiệm năng lượng và bảo vệ môi trường. Điều này quan trọng trong việc duy trì uy tín và tuân thủ pháp luật.
  6. Tăng cường nâng cao nhận diện thương hiệu: Các tổ chức quan tâm đến vấn đề bảo vệ môi trường và tiết kiệm năng lượng thường được công nhận và tôn vinh trong cộng đồng và thị trường. Điều này giúp tạo dựng hình ảnh tích cực và thúc đẩy lòng tin từ phía khách hàng và đối tác.

7. Câu hỏi thường gặp

Q1. Kiểm toán năng lượng là gì?

A1. Kiểm toán năng lượng là một quy trình đánh giá chi tiết về việc sử dụng năng lượng trong một tổ chức, doanh nghiệp hoặc cá nhân để tối ưu hóa hiệu suất và giảm tiêu thụ năng lượng.

Q2. Các văn bản pháp quy liên quan đến kiểm toán năng lượng là gì?

A2. Các văn bản pháp quy liên quan đến kiểm toán năng lượng bao gồm Luật Năng Lượng và Chỉ thị Về Tiết Kiệm Năng Lượng, quy định nguyên tắc và tiêu chuẩn về sử dụng và tiết kiệm năng lượng.

Q3. Ai cần phải kiểm toán năng lượng?

A3. Các tổ chức và cá nhân, bao gồm công ty sản xuất, cơ quan chính phủ và các doanh nghiệp có quan tâm đến việc tiết kiệm và tối ưu hóa hiệu suất sử dụng năng lượng, cần thực hiện kiểm toán năng lượng.

Kiểm toán năng lượng đóng vai trò quan trọng trong việc tối ưu hóa hiệu suất sử dụng năng lượng và tiết kiệm chi phí cho tổ chức và cá nhân. Qua quy trình kiểm toán năng lượng, chúng ta có thể xác định các cơ hội tiết kiệm năng lượng và đề xuất các biện pháp hiệu quả. Đồng thời, việc tuân thủ các văn bản pháp quy liên quan là cực kỳ quan trọng để đảm bảo rằng việc sử dụng năng lượng được thực hiện theo quy định và mang lại lợi ích lớn cho cả môi trường và xã hội. Hãy bắt đầu thực hiện kiểm toán năng lượng để cùng chung tay bảo vệ môi trường và tiết kiệm năng lượng cho tương lai!

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

087.790.7790
0
YOUR CART
  • Không có sản phẩm trong giỏ hàng